公器 ——八王骨肉相殘，中原百年塗炭Urząd Publiczny — Osiem Książąt w Bratobójczej Rozszerenin, Sto Lat Chaosu w Środkowych Równinach

O książce „Gong qi" (公器)

W roku 265 Sima Yan zastąpił dynastię Wei własną dynastią Jin i obdarzył dwudziestu siedmiu książąt z rodu udzielnymi dzielnicami wraz z prawem do własnych wojsk, rozwiązując jednocześnie armie prowincjonalne. Cesarz uznał Państwo Środka za prywatny majątek rodziny — i tak zasiane zostało ziarno, z którego wyrosło wszystko, co potem się wydarzyło: obracanie dobra wspólnego na użytek prywatny. Wei Guan przestrzegał, lecz nie został wysłuchany; Shan Tao przestrzegał, po czym spalił własne memoriały. Centrum osłabło, książęta chwycili za broń, na następcę tronu wyznaczono niedorozwiniętego syna, a rody Yang i Jia związano z dworem małżeństwami. Pod pozorem rozkwitu ery Taikang prywatne miało już po cichu wyprzeć publiczne. Li Mi składa swój Memoriał pełen uczuć, Wen Chang sadzi jujuby, Chen Shi dziedziczy powinność żołnierską, a Le Hu zostaje porwany i sprzedany w niewolę — pierworodny grzech podziału ziem zapuszczał korzenie pod powierzchnią pokoju.

W roku 290 umiera Sima Yan, regencję obejmuje Yang Jun, a cesarzowa Jia pogrąża dwór w chaosie. W 291 roku ginie z jej rąk Yang Jun; książę Chu, Sima Wei, zabija księcia Runan, Sima Lianga, oraz Wei Guana, by wkrótce sam paść ofiarą cesarzowej. Fałszowanie edyktów, mordy na rozkaz i detronizacje według prywatnej woli stają się codziennością: gwardię cesarską można mieć na własność, książąt wzywać na dwór, a następca tronu, Sima Yu, zostaje zdetronizowany i zamordowany. W 300 roku książę Zhao, Sima Lun, obala i zabija cesarzową Jia, w 301 sięga po tron, a trzej książęta podnoszą bunt. Książę Qi, książę Changsha, książę Chengdu, książę Hejian i książę Donghai dochodzą kolejno do władzy i kolejno rzucają się sobie do gardeł — bracia budują mury z ciał braci, a krew zalewa dorzecza Żółtej Rzeki i Luo. Książęta sprowadzają na pomoc oddziały Hu i sprzedają pojmanych w niewolę; Liu Yuan ogłasza się królem Han, potem cesarzem, Shi Le rozbija wojska Jin pod Ningping, Liu Yao, Wang Mi i Shi Le zdobywają Luoyang, cesarz Huai trafia do niewoli, a stolica płonie. W 316 roku cesarz Min składa broń i Zachodnie Jin przestaje istnieć. Szlachta ucieka na południe, dziedzictwo literatury przetrwa — lecz dobro wspólne nadal służy prywatnym interesom, tyle że teraz w Jiankang.

Na północy wznoszą się ludy Hu: Shi Le obwołuje się cesarzem, powstaje państwo Yan Murongów, aż wszystko jednoczy Dawne Qin. Po klęsce nad rzeką Fei w 383 roku północ znów rozpada się na kawałki. Na południu wielkie rody nie przestają się żreć, a wyprawa Zu Ti, bunt Wang Duna i bunt Su Juna następują jedne po drugich; wybucha powstanie Sun Ena, Huan Xuan uzurpuje tron, Liu Yu przywraca Jin i przejmuje władzę, a jego wyprawy północne gaszą Południowe Yan, Qiaoshu i Późne Qin. W 420 roku Liu Yu zastępuje dynastię Jin własną, detronizuje cesarza Gonga, wytropia i wymordowuje boczne gałęzie rodu Sima — dom cesarski zamiera, a jego krew wygasa.

Oś pow